Deel 3: Vingelen -Singsås
Easy going
Vingelen – Simensvollen 13 km
Wanneer we het van tevoren geweten hadden, dan waren we vandaag doorgelopen tot Dalsbygda, maar we hebben al wat reserveringen staan en dat willen we niet helemaal meer omgooien.
Het is vandaag easy going. We gaan eerst een stempel halen bij de kerk die ook hier net buiten het dorp ligt, op een eigen heuvel. Er is een mooi gestoken houten tekstbordje bij een paar parkeerplaatsen die zijn gereserveerd voor de priester en de organist. Denk dat er in de wereld maar heel weinig parkeerplaatsen zijn gereserveerd voor organisten. Kunnen zij zich ook eens belangrijk voelen.
We vervolgen een flink stuk over vrij eentonige gravelwegen voordat we weer op een fijn bospad terechtkomen. We passeren een paar mooi gelegen meertjes en dan zijn we eigenlijk al bij de afsteek naar ons onderkomen van de nacht. Een contactloos geregelde hut op het terrein van een zomerboerderij.
We hoeven alleen maar het sleutelboxje vinden. Maar die vinden niet. We weten ook niet precies bij welke van de drie gebouwen we moeten zijn. We zoeken ons een ongeluk, beginnen te twijfelen of we wel op de juiste plek zijn en staan op het punt te gaan bellen, wanneer we in het hekje van de veranda een sleutelboxje ontwaren.
Simensvollen
We komen binnen in een heerlijke hut, ingericht met veel schapenvellen, kussens en makkelijke stoelen. In de keuken moeten we alleen de gasfles nog aansluiten. We proberen van alles, maar het lukt ons niet. Zelfs de handleiding biedt geen soelaas. We kunnen de drukregulator maar niet de bevrijdende 'klik’ laten maken waardoor alles gezekerd vastzit. Ook hier staat Mieke al met de telefoon in haar hand wanneer het bij poging 372 plotseling raak is. We kunnen met grote vertraging nu dan eindelijk gaan ontspannen.
Winterinkopen
Simensvollen - Dalsbygda 13 km
Vandaag nog eens een niet heel spectaculair stukje. We vervolgen het fijne bospad en vervolgen dan over gravelwegen. Het landschap opent zich wat, maar de hemel gaat zich sluiten. Het begin van een paar natte, koude en vooral winderige dagen die zich in de voorspellingen al aangediend hebben.
Al vroeg in de middag passeren we het kerkje van Dalsbygda een charmant rood houten gebouw. We grijpen wederom mis wat stempels betreft. Even verderop vinden we ons bed. Een klein airbnb-appartementje naast het pittoreske gebouw van een voormalige zuivelverwerking. Ook in Dalsbygda hadden we gehoopt op het aangegeven café, maar helaas, die is alleen open in de zomer, tussen 11.00 en 14.30 uur, op zaterdagen.
Gelukkig is er een supermarkt, met aanpalend een Felleskjøpet, de Noorse variant van Welkoop. We kopen daar waterdichte handschoenen en een muts. De komende dagen lopen we hoog, met temperaturen net boven nul. Hoewel het in augustus wel vaker koel kan zijn, kijken de Noren in de winkel toch ook wel op van deze vooruitzichten. Er wordt zelfs natte sneeuw in de hogere regionen voorspeld.
Dalsbygda
Daarna vullen we onze lichtgewicht voedselvoorraden weer aan en kopen we “zwaar eten” voor de avondmaaltijd en het ontbijt.
Charmante zomerboerderij
Dalsbygda - Spellmovollen 19 km
Het is koud, grijs en nat vandaag. We zijn blij met de extra kledingstukken. Het licht is vaal en plat, wat de charme-meter van het pad een stuk doet dalen. Ook gaan we het eerste stuk vrij veel over asfalt, wat we nog niet eerder meegemaakt hebben. We zullen de hele dag licht stijgen. Eerst langs een mijlpaal. Toch altijd weer een feestelijk moment. We hebben nog 144 km voor de boeg. Het asfalt gaat over in gravel, het landschap opent zich en wanneer er een scheut zon over het landschap wordt gegoten en het licht weer even prachtig is, zijn we al snel weer heerlijk onderweg.
We passeren een mooi oud boerderijtje en komen op eenmanspaadjes door het bos. De markering is gebrekkig, de paden lopen anders dan de gps-track aangeeft, en hier en daar hebben de koeien de paden vertrappelt tot een enkelbrekend gatenkaas parcours, maar we blijven lekker bezig. Wanneer we weer op een gravelweg komen, zijn we evenzogoed erg blij met een comfortabele ondergrond.
Ons resten nog een aantal stijgende kilometers over de gravelweg. De bomen worden alweer kleiner, de luchten hoger. Langs de weg liggen een paar zomerboerderijen. Wanneer we even stilstaan bij een infopaneel over de omgeving komt er een auto aanrijden. De bestuurder opent het raampje en zegt: “jullie zijn vroeg!”. Hij blijkt de boer te zijn bij wie we overnachten en hij is nu op weg om het door ons bestelde eten af te leveren. Hij herkende ons gelijk als de wandelaars die bij hem gereserveerd hadden.
Bij het reserveren vertelde de boerin al dat ze net weer naar het dal zouden gaan met de koeien en de zomerboerderij-activiteiten zouden afsluiten voor het seizoen. Het terrein is in principe verlaten. Maar voor het eten zou ze zorgen.
De boer zegt ‘Tot zo!’, en vervolgt over de hobbelige weg. Wij komen niet zo heel veel later aan bij de laatste gebouwen waar de weg ophoudt. We zij bij Spellmovollen, een idylle van een zomerboerderij.
We komen in een supergezellig ingericht huisje. De boer is de houtkachel al aan het aansteken en wijst ons alle etenswaren in de koelkast. Vers brood, kaas, gehakballen, aardappelen, erwtenpuree, sla, yoghurt, rabarbermoes, het kan niet op (en het blijkt grotendeels zelfgemaakt en hartstikke lekker).
We vragen hem nog even naar zijn inschatting van het weer en of wij met vertrouwen morgen die oversteek over het hoogste stuk van de route kunnen aanvangen. Hij checkt zijn weerapp, zegt dat het hard zal waaien, houdt zijn hoofd een beetje scheef en stelt vast dat hij niet weet hoe ‘tough’ wij zijn. Maar ontraden doet hij het ook niet.
De boer daalt weer af, wij genieten van een rustieke avond op de zomerboerderij en zetten ons mentaal schrap voor morgen.
De noodhut als noodhut
Spellmovollen - Hognabua 8 km
We hebben ons zo warm als mogelijk aangekleed bij vertrek. We gaan omhoog het Nationaal Park Forollhogna in, ook weer snaufjellet, een gebied boven de boomgrens. Aanvankelijk nog over een soort van karrenspoor maar niet veel later over stenige eenmanspaadjes. Het regent en we hebben een stormachtige wind pal tegen. We vorderen langzaam. Bij rukwinden dreigen we ons evenwicht te verliezen. De laaghangende bewolking is niet van mist te onderscheiden.
Al na een uur hebben als onze goede regenwerende lagen het moeten opgeven. Water kruipt via de nek en de manchetten naar de kleren eronder. Mijn schoenen laten via de de tong ook water door. Onze handschoenen blijken al na een uur helemaal niet waterdicht. Het op de handschoen gedrukte woord 'waterproof’ lacht me keihard in het gezicht uit. Mieke die bijzonder gevoelig is voor dode vingers, kan haar hand al bijna niet meer buigen.
Na een uur of twee worstelen kunnen we even bijkomen aan de luwe kant van een afgesloten hut. We maken koffie en eten snel een boterham. We zien dat we qua afstand de 2 km per uur niet halen. We hebben voor vandaag 12 km gepland, naar de hut Svarttjønnbua, maar in dit tempo wordt het een hele lange dag. En blijven we wel warm genoeg met al die lekkage? De temperatuur ligt maar een paar graden boven nul.
We gorden onze natte zakken weer om en vervolgen tegenwind bergop. Het is nog verraderlijk zoeken naar de route. De tekens zijn verweerd en door het weer makkelijk over het hoofd te zien. Het pad verdwijnt, we volgen nu meer een hobbelige route over de stenen.
Bij een grote stap naar beneden glij ik uit en klap ik met mijn gezicht tegen een rotsblok. Mijn neus vangt de klap op. Ik voel pijn uitstralen door mijn schedel als ringen in het water. Van schrik blijf ik even liggen. Mieke helpt me overeind. Ik heb een dikke bloedneus, een dikke lip en een gekneusd zelfvertrouwen. Wanneer de ergste schrik voorbij is, gaan we verder, maar nu nog langzamer, bang als ik ben om nog een smak te maken.
Rond 14.00 uur komen we in stormachtige omstandigheden bij een noodhut aan. Liggend aan een meer waar het water door de wind over de oever gestuwd wordt. Een noodhut is altijd open. We kunnen de deur maar net in bedwang houden wanneer de wind er vat op krijgt, maar we zijn binnen.
De plotselinge stilte is een weldaad. We zien een kachel, keuken en tafel met bank. Er vormen zich plasjes rond onze voeten. Zonder het tegen elkaar uit te spreken weten we: hier blijven we vandaag.
Wanneer we de natte spullen hebben weggehangen, de kachel aan de gang, en aan een kopje thee zitten, belt Mieke met 1 puntje bereik de beheerder van deze hut. Ze kan het tarief betalen met de Vipps, Noorse app voor betaalverzoeken (alleen voor Noorse bankrekeninghouders) en krijgen de code voor het slaapgedeelte waar nog een kachel staat. We zitten in een luwe oase in een grote windwoestijn.
De schade aan mijn gezicht lijkt al met al mee te vallen. Het is vooral beurs en gevoelig.
De rest van de middag kijken we naar het woeden van het weer op de berg en boven het meer. De veranderende luchten bieden een waar schouwspel. Morgen krijgen we geen weersverbetering, we pakken de kaarten erbij en plannen een route waarbij we sneller in een dal en bij een gravelweg zijn. Wordt wel een hele lange etappe, maar toch beter dan iets korter over de woeste berg.
Tevreden brouwen we een maaltje uit de rugzak dat ik voorzichtig langs de pijnlijke kakementen naar binnen werk.
We gaan vroeg slapen. We zijn al met al uitgeput.
Een lang dal
Hognabua – Klættheim 25 km
Voor we kunnen afdalen, moeten we eerst nog een stukje omhoog. De paden zijn kletsnat, het waait nog steeds, zij het iets minder hard, en het motregent in dikke druppels. Maar we zijn goed uitgerust en ingepakt. Met zorgvuldig navigeren op de gps vinden we onze weg door de laaghangende bewolking.
Zodra we definitief naar beneden gaan, wordt het zicht beter en neemt de wind af. Vanaf nu wordt het iedere 100 meter minder koud en makkelijker. Het is een lange afdaling, maar uiteindelijk staan we op de grond aan het eind van het Synnerdal. We treffen een heerlijke schuilhut aan waar we uitgebreid pauzeren.
En dan is het verder naar beneden hobbelen over een lange, lange bochtige gravelweg. Gelukkig is het Synnerdal erg pittoresk, veel pittoresker eigenlijk dan we tot nu lange gravelwegen hebben ervaren.
We hebben weidse uitzichten, er liggen prachtige zomerboerderijen op de hellingen en er lopen gezellige troepjes schapen langs de weg. Evenzogoed zijn we na vele kilometers erg blij om bij het openluchtmuseum Storbekkøya aan te komen. Niet alleen zijn we nu weer op het oorspronkelijke pad, ook is er koffie en zijn er warme snacks te koop! We gaan er eens lekker voor zitten bij de open haard.
De vrouw die de keuken bestiert, blijkt ook de beheerdster van ons overnachtingsadres, zo'n 8 km verderop. We weten nu dus precies waar we moeten zijn.
Dat laatste rukje valt ons nog best zwaar, we zijn wel klaar met die gravelweg. Tegen 19.00 uur zijn we bij het gemeenschapshuis Klættheim. Een groot beige gebouw met grote legen zalen en een institutionele keuken. We vinden op de eerste verdieping een fijne kamer met een paar bedden waar we ons installeren. De keuken heeft dan wel 1000 koppen en schotels, enorme gamellen en 3 koffiezetapparaten, een eenvoudig kommetje of een steelpannetje is niet te vinden. We improviseren ons er qua eten wel uit en genieten van een rustig warm kamertje in een verder groot, donker en leeg gebouw. Als het goed is, zijn de regen en de kou nu voorbij en komen er vanaf morgen weer een paar mooie dagen aan.
Avontuur in slow motion
Klættheim - Singsås 19 km
Het mooie weer laat nog even op zich wachten. We vetrekken wederom onder grijze natte luchten. We gaan weer bergop, eerst over gravel, langs een paar boerderijen en dan door de kletsnatte weilanden het bos in. Kerkenpad staat er op een houten bordje. Wanneer we een tijdje op de smalle hobbelige paadjes lopen kunnen we ons moeilijk voorstellen dat hier vroeger hele gezinnen in hun zondagse goed kilometers ver naar de kerk in Singsås liepen. Hoe ging dat? Gingen ze al de dag ervoor, gingen ze te paard? Was het pad toen veel beter begaanbaar dan nu?
Het motregent. Nu we er eigenlijk niet meer op gerekend hadden balen we ervan. We slepen ons door zompig veen al maar hoger. Na enige tijd staan we voor een oorverdovend kolkende beek. Veel te breed en te diep om met een paar welgemikte stappen over te steken. Geluk bij een ongeluk is de omgevallen boom die als een soort van brugleuning kan dienen. Voorzichtig waden we door de sterke stroom met de boom als houvast. Maar er is natuurlijk wel water in mijn schoenen gegutst.
Een kilometer later nog zo'n beek, alleen nu zonder hulpboom. Het is even zoeken, maar een stukje stroomafwaarts vinden we een beter plekje. Mieke is snel over, ik heb met mijn nog immer gekneusde zelfvertrouwen haar uitgestoken wandelstok nodig.
Cross-country door de bosbessen en struwelen banen we ons een weg terug naar het pad (lang leve de gps).
Vardan
En dan breekt de zon door, de mistige flarden lossen op en opeens oogt het veenmoeras een stuk vriendelijker. Onze vorderingen zijn extreem traag, het is al middag en we zijn etappetechnisch nog nergens. Onze gastvrouw van vanavond serveert haar avondeten om18.00 uur en voor die tijd moeten we eigenlijk nog boodschappen doen.
Evenzogoed zijn we, mede mogelijk gemaakt door het weer, lekker bezig. Net onder de top staat de hut Vardan, wat zoveel als ‘de wachters’ betekent, genoemd naar de kenmerkende steenmannen op het hoogste punt even verderop. We houden er een heerlijke pauze in het zonnetje. Veder trekkend en weer boven de boomgrens kunnen we ver om ons heen kijken en genieten van de kleuren in het landschap die de afgelopen dagen zo gedempt waren.
Ook komen we na dagen weer eens mensen tegen op het pad. We maken een praatje met een stel mannen uit de buurt die een ommetje aan het maken zijn.
Eenmaal over de top en weer afgedaald tot een gravelweg, moeten we constateren dat we etenstijd niet zullen halen. Mieke belt. De gastvrouw haalt ons liever op, dan dat ze het avondeten uitstelt. Dat aanbod is moeilijk af te slaan. We zijn al een eindje naar beneden gesukkeld wanneer er een heel klein autootje aan komt rijden. We passen er met onze rugzakken maar net in. De praktisch ingestelde vriendelijke gastvrouw Kari zet ons af bij de supermarkt. Als wij nou eens boodschappen gaan doen en 1,5 km naar de acco lopen, neemt zij onze rugzakken mee en zijn we nog ruim op tijd voor het eten.
En zo staan we niet veel later in de supermarkt van Singsås, het voedsel voor de komende dagen in te slaan. Singsås is een langgerekt dorp langs de rivier Gaula. We lopen met de boodschappen, langs de grote witte kerk en de verspreide huizen. Bij Kari krijgen we een soort trekkershutje in de tuin. In een ander huisje krijgen we aardappelen met wortels en gehaktballen geserveerd.
Kari belt uit eigen beweging een kennis om te horen of de beken in de etappe van morgen niet te veel water bevatten (het antwoord is gelukkig nee) en geeft ons morgen ook nog een slinger de berg op, want wegens gebrek aan geschikte accommodatie zou de etappe onmenselijk lang worden. In onze planning hadden we dit risico genomen. We gokten op een bus, een lift, of zouden desnoods een taxi nemen.
[NB Ondertussen is er een nieuwe accommodatie beschikbaar die dit knelpunt oplost]